Thua lỗ chưa có điểm dừng

Thua lỗ chưa có điểm dừng

hua lỗ dai dẳng mà chưa có điểm dừng tại các doanh nghiệp (DN) niêm yết là vấn đề "đau đầu" của các lãnh đạo đương nhiệm.

Trong đó có khá nhiều DN lớn, tên tuổi cũng rơi vào khó khăn, thậm chí, có nhiều DN lỗ kéo dài đứng trước nguy cơ huỷ niêm yết hoặc có nhiều trường hợp chuyển từ lãi sang lỗ. Việc tìm ra một giải pháp khả thi để vực DN dậy thoát lỗ là nhiệm vụ vô cùng cấp bách để lấy lại niềm tin cho nhà đầu tư (NĐT).

Theo thống kê, đã có 99% DN niêm yết trên 2 sàn chứng khoán công bố báo cáo tài chính quý III/2013, trong đó 118 DN công bố lỗ, tương ứng tỷ lệ gần 20%.

Đội sổ thua lỗ

Mức thua lỗ lớn nhất tính trong quý III, đến thời điểm ngày 15/11, hiện đang thuộc về Tổng Công ty CP Xây lắp dầu khí Việt Nam (PVX), là hơn 173 tỷ đồng, gấp 12 lần so với cùng kỳ năm trước. Với con số trên, lỗ lũy kế 9 tháng của PVX được cộng lên mức 1.399 tỷ đồng.

Theo giải trình của PVX, nguyên nhân chủ yếu là do Công ty tiếp tục trích lập dự phòng các khoản nợ phải thu quá hạn, đầu tư tài chính và bảo lãnh quá hạn để giảm rủi ro về tài chính. Thêm vào đó, các công ty con tiếp tục thua lỗ do thị trường xây dựng và bất động sản gặp nhiều khó khăn. Công ty mẹ PVX cũng gặp khó khi một số dự án đang thi công hoặc bị giãn tiến độ, dẫn đến sản lượng và doanh thu thấp trong khi vẫn phải trả chi phí nhân công, khấu hao, chi phí quản lý DN và lãi vay ngân hàng.

Một DN khác là Công ty CP Đầu tư và Kinh doanh nhà Khang Điền (KDH), khi phải chịu cảnh kinh doanh bất động sản dưới giá vốn kéo dài, nên trong quý III/2013 đã bị thua lỗ hơn 91 tỷ đồng. Trong 9 tháng lỗ hơn 139 tỷ đồng thì kế hoạch cả năm lãi 15,2 tỷ đồng của KDH trở nên khó khăn gấp bội.

Xếp thứ ba là HT1 với âm 72,6 tỷ đồng chủ yếu do phải trả lãi vay "khủng", lên tới 600 tỷ đồng trong 9 tháng đầu năm, tại ngày 30/9/2013, nợ vay của HT1 ở mức 9.731 tỷ đồng, vốn chủ sở hữu chỉ có 1.896 tỷ đồng.

VIS với mức lỗ 36 tỷ đồng, gấp 3,3 lần cùng kỳ do giá thép xây dựng luôn trong chiều hướng giảm, lượng tồn kho tăng cao, tới 1.345 tỷ đồng vào cuối tháng 9, tăng 84% so với hồi đầu năm, nên Công ty đã phải chủ động dừng sản xuất 46 ngày.

Tập đoàn Kinh Bắc (KBC) còn tệ hơn khi lỗ liền 6 quý liên tiếp, từ quý II/2012 đến nay. Dù trong quý II/2013, doanh thu hợp nhất đạt 139 tỷ đồng, tăng gấp 10 lần, nhưng KBC vẫn bị lỗ nặng bởi doanh thu tài chính khiến lợi nhuận âm 58 tỷ đồng trong quý III.

Bên cạnh 2 DN lỗ lớn trong quý III vừa nêu trên, là PVX, KDH, thì các DN như: HT1, POM, KBC, PSG, FDG và ALP… đều là những tên tuổi có uy tín, thương hiệu trên thị trường. Trường hợp cả HT1 và POM đều là DN có doanh thu nghìn tỷ, nhưng lợi nhuận vẫn bị âm là điều thật đáng buồn.

Trong quý III, có gần 35% DN giảm lãi. Điển hình là LCM giảm đến 194 lần so với cùng kỳ năm trước. Cụ thể, lãi ròng quý III/2013 của LCM chỉ đạt 69 triệu đồng, chưa bằng 2 con số lẻ hàng chục triệu của cùng kỳ.

Công ty CP Đường Biên Hòa (BHS) vẫn chưa tìm lại được "vị ngọt" khi kết quả kinh doanh tiếp tục trì trệ. Sau khi lỗ gần 16 tỷ đồng trong quý II/2013, BHS trở lại với quý III lãi 746 triệu đồng, giảm đến 38 lần so với cùng kỳ năm trước. Các năm trước, BHS luôn đạt được kết quả kinh doanh tích cực với lãi ròng đều ở mức vài chục tỷ đồng.

Còn 2 DN lớn khác vừa công bố lãi quý III ở mức thấp, đó là NBB và OGC chỉ đạt 1,26 tỷ đồng và 5 tỷ đồng, giảm hơn 90% so với cùng kỳ năm trước.

Số DN lỗ liên tiếp từ 5 quý trở lên vẫn còn kéo dài, nhưng đa số là những đơn vị niêm yết trên sàn HNX. Đặc biệt, có 2 trường hợp lỗ tới 10 quý liên tiếp, đều thuộc họ "Sông Đà", như Sông Đà 207 (SDB), Sông Đà 9.06 (S96), lỗ triền miên từ quý II/2011 đến nay.

Chỉ tính riêng trong quý III/2013, SDB lỗ ròng gần 10 tỷ đồng; nâng lỗ lũy kế âm gần 100 tỷ đồng, vượt 2,8 lần vốn chủ sở hữu; còn nợ ngắn hạn 407,5 tỷ đồng, sắp "đuổi kịp" tổng tài sản 448.6 tỷ đồng.

Đừng đổ lỗi cho khủng hoảng

Theo giải trình thua lỗ trong quý III/2013 của SDB, lĩnh vực xây lắp của Công ty gặp khó khăn khi kinh tế suy thoái, bất động sản ngưng trệ dẫn đến chậm trễ công tác thanh quyết toán. Ngoài ra, chi phí tài chính cao do thời gian thi công kéo dài, nguồn vốn để thực hiện các công trình xây lắp chủ yếu là nguồn vốn vay, nên đã thua lỗ lớn.

Còn tại S96, quý III/2013 không có doanh thu nhưng chi phí mất 359 triệu đồng khiến Công ty lỗ ròng 308 triệu đồng. Cuối tháng 9, tiền mặt chỉ vỏn vẹn 195 triệu đồng, nhưng nợ ngắn hạn 339 tỷ đồng, chiếm gần 80% tổng tài sản, tuy nhiên đây chủ yếu là chi phí phải trả, còn vay nợ ở mức 18,7 tỷ đồng.

Khác với SDB, dù liên tiếp thua lỗ, nhưng cổ phiếu S96 vẫn có được sức hút nhất định trên sàn chứng khoán khi đã tăng nhiều phiên liên tiếp.

Một số DN khác cũng bị thua lỗ triền miên gần 10 quý liên tiếp, như QCC, SHN và VCV. QCC đã phải cố gắng, nỗ lực để có lợi nhuận nhằm thoát thua lỗ bằng cách đẩy mạnh việc tái cấu trúc, tinh gọn bộ máy nên đã giảm được một khoản chi phí lớn.

Còn SHN được "cứu" nhờ quý II/2011 có lãi tới 14 tỷ đồng, tuy nhiên vẫn thuộc vào "top" 9 quý lỗ liên tiếp. Đây cũng là DN đang vướng vào việc thu hồi công nợ tại Công ty CP Beta BQP và ông Nguyễn Anh Quân, kéo dài từ năm 2012.

Đối với VCV, lý do thua lỗ là hàng hóa vận chuyển khan hiếm, giá cước của ngành vận tải biển vẫn ở mức rất thấp, trong khi đó lãi vay dài hạn đầu tư mua tàu vẫn ở mức cao. Ngoài ra, chi phí nhiên liệu và các chi phí khác làm cho hoạt động của tàu vẫn rất lớn, VCV đang phải bán tàu Vinaconex lines giảm giá nhưng vẫn chưa có người mua.

Các nguyên nhân dẫn tới hoạt động kinh doanh thua lỗ của các DN đều được quy thành… ảnh hưởng của suy thoái kinh tế. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng DN không thể đổ lỗi cho hoàn cảnh mà phải tự thay đổi chính mình.

DN có vượt qua khó khăn hay không thì người lãnh đạo phải có đầu óc kinh doanh giỏi để tạo ra chiến lược thích hợp, quản trị DN tốt. Các DN phải tự tái cấu trúc, thoái vốn, giảm bớt đầu tư ngoài ngành, tập trung nhân lực và tài chính vào ngành cốt lõi, để cứu vãn thua lỗ.

Theo Thời báo Kinh doanh - Sơn Long